انجمن فرهنگی و اجتماعی تیمور، با تأسف عمیق رویداد اخیر در افغانستان را که طی آن وزیر تحصیلات عالی رژیم طالبان، با یک دانشجوی دیپارتمنت زبان ادبیات اوزبیکی دانشگاه کابل، بهدلیل پوشیدن کلاه سنتی اوزبیکی (کلای سرپلی) برخورد خشونتآمیز و توهینآمیز داشته است، بهشدت محکوم و نکوهش مینماید.
بر اساس گزارشها، این دانشجو به مناسبت یک برنامه فرهنگی و علمی و در راستای نمایش فرهنگ اصیل و هویت بومی خویش، لباس و کلاه سنتی اوزبیکی را بر تن داشته است؛ اما در مقابل، با برخوردی خشونت بار و آمیخته با تعصب و بیاحترامی مواجه گردیده است. چنین رفتاری نهتنها نقض کرامت انسانی یک فرد است، بلکه توهین آشکار به فرهنگ و هویت یک قوم بزرگ در افغانستان محسوب میشود.
پوششهای سنتی، از جمله کلای اوزبیکی، نماد افتخار، تاریخ و هویت فرهنگی مردمان این سرزمیناند. سرکوب یا تحقیر این نمادها، در حقیقت تضعیف تنوع فرهنگی و چندگونگی ارزشمند افغانستان است؛ تنوعی که همواره یکی از پایههای اساسی وحدت ملی کشور بوده است.
تورکان اوزبیک های افغانستان یکی از ملت های بومی و اصیل کشور بوده که دارای تاریخ غنی و چند هزار ساله میباشند و سهم ارزندهای در فرهنگ، تمدن و هویت ملی این سرزمین داشتهاند. چنین رفتارهای خشونتبار و تعصبآلود، نهتنها نمیتواند این فرهنگ ریشهدار را تضعیف نماید، بلکه باعث تقویت عزم و اراده این مردم در راستای پاسداری از هویت، زبان و ارزشهای فرهنگیشان خواهد شد.
افغانستان خانه مشترک همه اقوام، از جمله پشتونها، تورک ها “اوزبیکها و تورکمن ها” تاجیک ها، هزاره ها و سایر اقوام با عزت کشور است که سالهاست در کنار هم با روحیه برادری و اتحاد زیستهاند. رفتارهای مبتنی بر تعصب و ناآگاهی نسبت به بافت فرهنگی کشور، تهدیدی جدی برای وحدت ملی و همزیستی مسالمتآمیز بهشمار میرود.
انجمن فرهنگی و اجتماعی تیمور از نهادهای بینالمللی، بهویژه سازمانهای فعال در حوزه فرهنگ مانند یونسکو و همچنان از نهادهای فرهنگی و رسمی کشورهای دوست، بهخصوص کشورهای تورک، میخواهد که در برابر چنین رویدادهایی سکوت ننموده و با استفاده از ظرفیتهای دیپلماتیک و فرهنگی، بر رژیم طالبان فشار وارد نمایند تا به تنوع فرهنگی، زبانی و هویتی مردم این کشور احترام گذاشته شود.
در پایان، تأکید مینماییم که تداوم چنین برخوردهایی میتواند پیامدهای زیانباری برای همبستگی ملی داشته باشد. احترام به تفاوتها و حفظ کرامت انسانی، یگانه راه تأمین آیندهای متحد، باثبات و مبتنی بر همزیستی در افغانستان است.
انجمن فرهنگی و اجتماعی تیمور
پینسیلوانیا/ ایالات متحده امریکا